Vắc Xin Phòng Ung Thư Cổ Tử Cung (HPV): Độ Tuổi Tiêm Tốt Nhất

Virus HPV là gì và các nguy cơ ung thư ở cả nam và nữ giới

HPV (Human Papillomavirus) là một loại virus phổ biến lây truyền chủ yếu qua tiếp xúc da – niêm mạc và đường tình dục. Hiện nay khoa học đã xác định hơn 200 chủng HPV khác nhau, trong đó có khoảng 40 chủng gây bệnh ở vùng sinh dục – hậu môn và được chia thành hai nhóm chính:

• Nhóm nguy cơ thấp (chủ yếu tuýp 6 và 11): Gây ra khoảng 90% các trường hợp sùi mào gà (mụn cóc sinh dục) và u nhú đường hô hấp tái phát.
• Nhóm nguy cơ cao (đặc biệt là tuýp 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58): Tác nhân gây ra hơn 99% ca ung thư cổ tử cung ở nữ giới, đồng thời gây ung thư âm hộ, âm đạo, ung thư dương vật ở nam giới, ung thư hậu môn và ung thư vùng hầu họng – thanh quản ở cả hai giới.

So sánh vắc xin Gardasil (4 type) và Gardasil 9 (9 type mở rộng)

Hiện tại Việt Nam có hai loại vắc xin phòng ngừa HPV của hãng MSD (Mỹ) được cấp phép sử dụng rộng rãi là Gardasil (4 chủng) và thế hệ mới Gardasil 9 (9 chủng). Ba mẹ và bạn trẻ có thể đối chiếu sự khác biệt qua bảng dưới đây:

Phòng ngừa ung thư cổ tử cung, ung thư hậu môn, hầu họng và sùi mào gà

Việc bổ sung 5 chủng nguy cơ cao (31, 33, 45, 52, 58) trong Gardasil 9 có ý nghĩa đặc biệt lớn tại khu vực châu Á và Việt Nam, nơi các tuýp HPV 52 và 58 cũng chiếm tỷ lệ đáng kể trong các ca tổn thương tiền ung thư cổ tử cung.

Tại sao độ tuổi từ 9 đến 14 tuổi là thời điểm vàng để tiêm vắc xin HPV?

Dù người trưởng thành tới 45 tuổi vẫn có thể tiêm Gardasil 9 để phòng ngừa các chủng chưa nhiễm, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế Việt Nam đều khẳng định 9–14 tuổi là độ tuổi vàng để tiêm vắc xin HPV vì hai lý do khoa học quan trọng:

Tiêm càng sớm khi chưa có quan hệ tình dục hiệu quả bảo vệ càng cao

Thứ nhất, ở lứa tuổi này trẻ hầu như chưa tiếp xúc với virus HPV, nên vắc xin phát huy khả năng bảo vệ tối ưu nhất ngay từ đầu. Thứ hai, đáp ứng miễn dịch của hệ thống tạo kháng thể ở lứa tuổi tiền dậy thì (9–14 tuổi) mạnh mẽ gấp nhiều lần so với người trưởng thành trên 15 tuổi, tạo lượng kháng thể tồn lưu bền vững suốt nhiều thập kỷ.

Phác đồ tiêm 2 liều tiết kiệm chi phí cho thanh thiếu niên

Nhờ khả năng sinh kháng thể vượt trội ở lứa tuổi 9–14, người tiêm sớm được hưởng lợi lớn về cả tài chính lẫn số lần tiêm:

• Từ 9 đến dưới 15 tuổi (chưa tròn 15 tuổi khi tiêm mũi 1): Chỉ cần tiêm phác đồ 2 mũi (Mũi 2 cách mũi 1 từ 6 đến 12 tháng), giúp gia đình tiết kiệm được chi phí của cả 1 mũi tiêm đắt đỏ so với người lớn.
• Từ 15 tuổi trở lên đến 45 tuổi: Bắt buộc tiêm đủ phác đồ 3 mũi (Mũi 1, Mũi 2 cách mũi 1 tối thiểu 1–2 tháng, Mũi 3 cách mũi 2 tối thiểu 3–4 tháng, hoàn thành trong vòng 1 năm).

Nam giới cũng cần tiêm phòng HPV để bảo vệ bản thân và bạn đời

Không chỉ các bé gái, các bé trai và nam giới từ 9–45 tuổi cũng được khuyến cáo tiêm vắc xin HPV 9 chủng để phòng ngừa sùi mào gà, ung thư hậu môn, ung thư hầu họng và góp phần cắt đứt nguồn lây truyền virus cho bạn đời trong tương lai. Ba mẹ có thể chủ động theo dõi cột mốc tiêm HPV cho con khi bước vào tuổi thiếu niên ngay trên Sổ tiêm chủng Nhật Ký Bé, song song với việc rà soát các mũi tiêm nhắc lại khác như cúm mùa, viêm màng não mô cầu và kiểm tra kỹ điều kiện sức khỏe trước tiêm để đảm bảo an toàn như quy chuẩn phòng phản ứng phản vệ.